Zapraszamy do Fromborka!

ul. Katedralna  8
14-530 Frombork
Kategorie
PARK ASTRONOMICZNY

Jak Kopernik obserwował niebo?

Jak Kopernik obserwował niebo?

Tytuł naszej wystawy to pytanie, na które odpowiedź wydaje się prosta. Odwiedzający Muzeum Mikołaja Kopernika we Fromborku zwykle mają swoje wyobrażenie, które często niewiele różni się od przedstawienia na obrazie Jana Matejki „Astronom Kopernik, czyli rozmowa z Bogiem”. W czasach Mikołaja Kopernika teleskop jeszcze nie istniał, a to właśnie z tym instrumentem większości osób kojarzy się patrzenie w gwiazdy.  Pierwsze spojrzenie w niebo przez lunetę, to rok 1609 i Galileusz, który wykorzystał ten wynalazek do obserwacji ciał niebieskich.

Mikołaj Kopernik był ostatnim astronomem, który korzystał z takiego samego instrumentarium, z jakiego korzystano w starożytności. Swoje przyrządy wykonał sam z drewna jodłowego, w „ De revolutionibus” zostawił ich dokładne opisy. Na bazie tych opisów zostały wykonane w 1948 r. przez Tadeusza i Feliksa Przypkowskich pierwsze w Polsce rekonstrukcje, które prezentujemy na wystawie.  Swoje obserwacje we Fromborku wykonywał z tarasu obserwacyjnego (nazywał go Pavimentum), znajdującego się w ogrodzie kanonii, w której mieszkał.

Kopernika – astronoma, który „wstrzymał Słońce, ruszył Ziemię” zna prawie każdy. Na wystawie opisujemy nie tylko astronomię Kopernika, ale także  jego życie i działalność w różnych dziedzinach.

Zapraszamy do zapoznania się z naszym wielkim uczonym, który mieszkał i pracował we Fromborku. Wykonywał obowiązki kanonika warmińskiego, zajmował się kartografią, ekonomią i medycyną.

Instrumenty Kopernika wprowadzają nas w świat astronomii i są doskonałym wstępem do oglądania teleskopów, które prezentujemy w pawilonach Parku Astronomicznego.

Jak Kopernik obserwował niebo?
Ekspozycja czasowa
Budynek recepcyjny Parku Astronomicznego
Muzeum Mikołaja Kopernika we Fromborku
2026

Kuratorka wystawy:
Małgorzata Czupajło

Realizacja techniczna:
Andrzej Długołęcki, Dariusz Grzesiak, Paweł Chorostian

Opracowanie graficzne:
Janusz Goliński

Kategorie
PARK ASTRONOMICZNY

Z lunetą przez wieki

Luneta zrewolucjonizowała obserwacje astronomiczne. Została wynaleziona na pocz. XVII w. przez holenderskich optyków i szybko zyskała sławę w Europie. Gdy wiadomość o nowym sposobie oglądania odległych przedmiotów dotarła do Galileusza, skonstruował podobny przyrząd i w 1609 r. po raz pierwszy zastosował go do obserwacji nieba. Luneta włoskiego astronoma początkowo dawała zaledwie 3-krotne powiększenie, a późniejsze modele nawet 30-krotne. Składała się z osadzonych w tubie skupiającej (dwuwypukłej) soczewki obiektywu i rozpraszającej (dwuwklęsłej) soczewki okularu, dawała obraz prosty.

W 1611 r. Jan Kepler zaproponował inny układ soczewek w lunecie. W jego przyrządzie obiektyw i okular były soczewkami skupiającymi. Dzięki temu miał większe pole widzenia i dawał obraz odwrócony, co nie miało większego znaczenia w obserwacjach ciał niebieskich.

Lunety nazywane są w astronomii refraktorami lub teleskopami soczewkowymi. W XVIII i XIX w. budowano instrumenty o coraz większych średnicach obiektywów, które pozwalały dostrzec słabiej świecące gwiazdy.

Na naszej wystawie można obejrzeć lunety do obserwacji ziemskich i astronomicznych z okresu od XVIII do pocz. XX w. Duże teleskopy – refraktory prezentujemy w pawilonach Parku Astronomicznego.

Z lunetą przez wieki
Ekspozycja czasowa
Budynek recepcyjny Parku Astronomicznego
Muzeum Mikołaja Kopernika we Fromborku
2025

Kuratorka wystawy:
Małgorzata Czupajło

Realizacja techniczna:
Andrzej Długołęcki, Dariusz Grzesiak, Paweł Chorostian

Opracowanie graficzne:
Janusz Goliński

Skip to content